Boek van Olivia Laing de eenzame stad

Eenzaamheid in de kijker

Olivia Laing komt voor de liefde vanuit London naar New York. Al snel verbreekt haar relatie en staat ze verloren in een vreemde stad. In ¨De eenzame stad¨ probeert ze haar eenzaamheid te verwoorden.


EENZAAMHEID IN DE KIJKER

Wie bij eenzaamheid beelden voor zich ziet van volle asbakken, lege halve liters en aangebroken verpakkingen van psychofarmaca is vermoedelijk vrijwilliger bij De Regenboog Groep. Om dat beeld wat te verdiepen zou je ¨De eenzame stad¨ van Olivia Laing eens moeten lezen.

¨Wat ik probeer te zeggen is dat eenzaamheid koud als ijs en helder als glas komt opzetten om je te omsingelen en te verzwelgen¨. Laing vangt haar eenzaamheid in cirkelende woorden. Inspiratie vindt ze bij beeldende kunstenaars uit diezelfde stad die haar zo in de steek laat. De bekendste daarvan zijn Edward Hopper en Andy Warhol. Gevierde namen uit glossy catalogi, die je eerder associeert met, vernissages van de beau monde en solo exposities in drukbezochte hoofdstedelijke musea, dan met eenzaamheid. Laing vindt in hen echter zielsverwanten in haar strijd met de eenzaamheid.

Ik zag Hoppers Nighthawks door haar ogen. Ze leidde mijn blik langs de mensen, het koele kunstlicht, de verf, de architectuur en de verlaten stad. Allemaal in het licht van haar eenzaamheid. Ze ondersteunt haar blikken met biografische gegevens van de kunstenaars. Helaas ontbreekt beeld vrijwel in het boek. Daarom las ik Laing´s boek met een tablet op schoot.

De eenzaamheid in de hoge cultuur vloeit bij Laing over in de realiteit die ons zo vertrouwd is uit de Regenboog praktijk. Het hoofdstuk over Henry Darger slaat een brug. De excentrieke Darger, geboren in de arme wijken van Chicago, brengt zijn jeugd door in een kindertehuis en een gesticht voor zwakbegaafden. Hij werkt zijn hele leven als schoonmaker in een ziekenhuis. Onderwijl produceert hij in afzondering een manuscript van meer dan 15.000 pagina´s en honderden schilderijen over zijn eigen parallelle wereld. Een wereld op een onbekende planeet vol gewelddadige kinderslavernij in een kleurrijk idyllisch natuurtafereel. Na zijn dood wordt Darger hiermee een outsider kunstenaar van wereldfaam.

Nour; een Amsterdamse naïeve schilder worstelt met een verslaving en schulden. Daarom bezocht ik hem namens de Regenboog. Tijdens de intake kwam hij pas los toen het gesprek op zijn schilderijen kwam. Hij werkt maanden aan een doek en schildert taferelen vol biografische allegorieën, laag over laag. Sommige werken getuigen van zijn eenzaamheid. Of hij postuum op het podium gehesen zal worden is in de sterren geschreven. Zijn kunst was voor hem wel een weg naar contact.

Laing laat zien dat eenzaamheid geen individueel probleem is van een groep verschoppelingen. Het is een zaak die iedereen raakt in alle lagen van de samenleving. Ze laat ook zien dat het niet helpt om de pijn van eenzaamheid te verstoppen. Die pijn laten zien, kan juist intimiteit maken. Kunst is voor Laing een ideaal voertuig. En de eenzaamheid van Olivia Laing? Als lezer denk ik dat dat redelijk goed gekomen is, gezien het pagina´s lange dankwoord vol met namen."



Olivia Laing, De eenzame stad; over de kunst van het alleen-zijn. (De Bezige Bij, 2016)



De Regenboog Groep verloot twee exemplaren van het boek van Olivia Laing.
Mail je naam en adresgegevens aan Ntbeek@deregenboog.org of reageer onder onze facebookstatus!

Wil je als maatje aan de slag, meld je dan aan op: www.deregenboog.org/vrijwilligerswerk-amsterdam of bel met 020 531 76 00

Deze boekbespreking is geschreven door Joost Slis. Joost is lange tijd coördinator geweest bij ons project Vonk. Een project wat eenzame en wanhopige mensen in extreme armoede koppelt aan gemotiveerde vrijwilligers die hen helpen overzicht te krijgen met hun financiën.
Op dit moment is Joost werkzaam binnen het communicatieteam van De Regenboog Groep.

Verhalen

Lees hier meer over de nieuwste ontwikkelingen, activiteiten en interessante weetjes binnen dit thema.

Wij maken Amsterdam socialer, help je mee?

Aanmelden als vrijwilliger

 

Doneren, machtigen of iets nalaten