participatie samenleving vrijwilligers de regenboog

Hoe presteert de participatie samenleving?

Hoe presteert de participatie samenleving?

‘De klassieke verzorgingsstaat verandert langzaam maar zeker in een participatiesamenleving.’ Dit zei Koning Willem-Alexander tijdens de troonrede van 2013. Drie jaar later maakt Marjolein Broese van Groenou, hoogleraar Informele zorg aan de VU, de balans op aan de hand van vijf pijnpunten.

1 Dit beleid is een ‘recept voor eenzaamheid’, aldus SP-Kamerlid Renske Leijten.

“Bij mensen zonder netwerk, jullie doelgroep dus, gaat het mogelijk knellen. Ook ouderen hebben niet altijd een netwerk. Langer thuiswonen kan leiden tot eenzaamheid. Ik vind dan ook dat er meer moet worden geïnvesteerd in welzijn. Misschien wel meer dan in huishoudelijke zorg.”

2 De participatiesamenleving leunt te veel op vrouwen.

“Dat klopt. De traditionele zorgverdeling speelt zeker binnen de participatiesamenleving. 60 % Van de vrouwen heeft mantelzorgtaken tegenover 40 % van de mannen. Ik ben het met de Nederlandse Vrouwenraad eens dat we ervoor moeten waken dat vrouwen niet hun carrières gaan afbreken, omdat ze moeten mantelzorgen.”

3 De Nederlander is niet bereid om voor zijn buurman te zorgen.

“Dat is hij juist wel. Uit het in december verschenen rapport van het Sociaal Cultureel Planbureau blijkt dat veel mensen bereid zijn af en toe iets voor een ander te doen. Helaas zijn veel problemen niet van korte duur. Neem Alzheimer of verslaving. Dat duurt niet een jaartje. Zorg ervoor dat je je taak van mantelzorger niet alleen aangaat. Maak een plan met de familie. Zorg voor nabijheid. Haal er vrijwilligers bij van het Rode Kruis, een casemanager, Alzheimer Nederland, of een organisatie als die van jullie.”

4 Lager opgeleiden weten hun weg binnen de zorg niet goed te vinden.

“Een pijnpunt inderdaad. We moeten er dan ook voor zorgen dat lager opgeleiden en ouderen niet verdrinken in de alsmaar complexere zorg. Bied op lokaal niveau snel helderheid in beschikbare zorg- en welzijnsorganisaties en zorg dat deze elkaar ook weten te vinden. Voor een belangrijk deel moet de samenleving het immers wel van dit soort organisaties hebben.

5 De overheid wil nog te veel reguleren.

“De overheid heeft inderdaad moeite met loslaten. Aan de ene kant wil ze autonomie van de burger, aan de andere kant wil ze nog te veel meekijken. Het moet natuurlijk wel goed gebeuren.Je kunt de zorg wel helemaal overlaten aan de burger, maar wie bewaakt de kwaliteit van die zorg? Dat wordt nog een hele uitdaging van de participatiesamenleving. Ook wat dit betreft is het goed dat er tussen-organisaties zijn, zoals De Regenboog Groep, die kwaliteitseisen stellen aan hun vrijwilligers. Je kunt niet zomaar een willekeurig persoon afsturen op iemand met complexe problemen als verslaving en schizofrenie. Zo’n vrijwilliger moet je opleiden. Als je wil dat burgers de zorg overnemen, moet je ze ook deskundiger maken. Ik begrijp dat een vrijwilliger bij De Regenboog Groep jaarlijks €1500 kost. Ik kan je verzekeren: dat staat niet in verhouding tot wat een thuiszorgmedewerker kost. Juist hierom moet de overheid organisaties als De Regenboog Groep koesteren.”

Conclusie

“Kijk je naar het grote aantal mensen dat naast hun betaalde baan zich vrijwillig inzet voor de samenleving, dan geef ik de participatiesamenleving een zeven. Het is wel spannend of het zo kan blijven. Hoe gaan we om met de toenemende vraag? De groei in het aantal 80-plussers gaat in de komende jaren verdubbelen tot aan 2030. Mijn idee is dat er binnen de zorg meer moet worden samengewerkt. Mantelzorger, vrijwilliger en professionals. Ze werken nu nog te veel naast elkaar. Ik ben voor brede zorgnetwerken, waarbij de regie in eerste instantie bij de kwetsbare persoon en diens directe omgeving ligt. Er moeten ook meer mensen worden gemobiliseerd om vrijwilligerswerk te gaan doen om aan de groeiende vraag voldoen. De babyboomers zouden we meer kunnen aanspreken. Tot slot moet de informele zorg beter worden georganiseerd. Alleen al om de kwaliteit van de zorg te bewaken. Dit hoeft niet door de overheid te gebeuren. Organisaties als De Regenboog Groep, die hier al 40 jaar ervaring mee hebben, zouden hier het voortouw in kunnen nemen.”

Wij maken Amsterdam socialer, help je mee?

Aanmelden als vrijwilliger

 

Doneren, machtigen of iets nalaten