Pechman is Onder de Pannen

Aan de balie heb ik dezelfde mantra keer op keer herhaald: ‘Ik wil een geldige ID, zodat ik kan solliciteren en werken’. Dan zegt zo ’n baliemedewerker: ‘U kunt kosteloos een identiteitskaart aanvragen met een Stadspas.’ Maar wat heb je nodig om zo’n Stadspas aan te vragen? Een geldige ID!

In een klap wees

“In 2012 gingen mijn vriendin en ik uit elkaar. Ik kon daar niet mee omgaan en vluchtte naar het buitenland. Daar werkte ik een tijdje in de haven. Jaren later ontving ik bericht dat mijn vader vier soorten kanker in zijn lichaam had. Ik ben terug naar Nederland gevlogen om hem te verzorgen. Hij stierf acht maanden later. Direct erna kreeg mijn moeder kanker. Ook zij stierf. In anderhalf jaar tijd verloor ik beide ouders.”

Kip zonder kop

“Het was een chaotische tijd. Tijd om te rouwen was er niet, want er moesten twee huizen worden leeggeruimd. Dit combineerde ik met mijn werk bij de veiling. Daar laadde en loste ik vrachtwagens, maar dat bedrijf ging failliet. Daarna ging het snel bergafwaarts: ik kwam steeds dieper in de schulden door oplopende incassokosten. Spaargeld had ik niet en ook mijn ID was in de tussentijd ongemerkt verlopen. Op Sinterklaasavond stond ik op straat: ik was officieel dakloos. Twee dagen heb ik als een kip zonder kop in Amsterdam rondgelopen. Die eerste nachten sliep ik buiten op straat. Geen idee waar ik heen moest gaan."

Bed, bad en brood

Uiteindelijk belandde ik bij de winteropvang van de GGD in de Jan Van Galenstraat. Ik dacht: daar zit vast een maatschappelijk werker die me kan helpen met het aanvragen van een nieuwe ID. Maar dat was niet zo. Het is puur: bed, bad en brood wat je daar krijgt. Daklozen die al langer in het wereldje meedraaiden, tipten me waar ik kon eten, slapen en kleding kon ruilen. Het was een totaal onbekende wereld voor me. Op kerstavond heb ik mij ingeschreven bij Makom, een inloophuis van De Regenboog Groep, daar heb ik tot het begin van de lente gezeten. Al die tijd had ik nog steeds geen geldige identiteitskaart.”

‘Steek die uitkering maar in je reet!’

Het bureaucratische dieptepunt is voor mij het 7-dagen formulier van Handhaving van WPI. Om in aanmerking te komen voor een daklozenuitkering dien je als dakloze per sms door te geven waar je zeven achtereenvolgende dagen uithangt. In die tijd was mijn vaste stek het Vondelpark. Maar één nacht regende het zo hard dat ik ben gaan schuilen bij het Rijksmuseum. Midden in de nacht heb ik braaf een sms gestuurd naar Handhaving: ‘Jongens, ik ben niet meer in het Vondelpark. Ik schuil nu voor de regen onder de tunnel bij het Rijksmuseum’. Op de Jan Van Galenstraat wachtte een mooie brief: ‘U krijgt geen daklozenuitkering! Handhaving kon u niet vinden.’ Woedend heb ik de baliemedewerker mijn verstuurde sms’je laten zien. De reactie? ‘Sorry mijnheer, u had toch echt moeten blijven zitten waar u zat.’ Toen sloegen alle stoppen door. Het hele aanvraagproces had 3,5 maand in beslag genomen met nul resultaat. Prompt stonden er vier beveiligers om mij heen. ‘Steek die uitkering maar in je reet!’ Heb ik ze toegebeten. En woest ben ik weggestoven."

Zelfredzaam, maar zonder ID

“Daklozen die niet gek zijn of verslaafd kunnen bijna nergens terecht. Om mij heen zag ik daklozen verslaving of waanzin veinzen om hulp te krijgen. Tegen mij werd gezegd: ‘U bent een gezonde man en zelfredzaam’. Maar zonder geldig ID kun je helemaal niets. Een keer regende en stormde het zo hard dat ik heel efficiënt een steen door de ruit van het politiebureau op de Ferdinand Bolstraat heb gegooid. Ik ben  stoïcijns voor de deur blijven staan, zodat ze me wel moesten arresteren. Zat ik in elk geval binnen. Een kantelpunt was het moment dat een vaste medewerker van een inloophuis van De Regenboog Groep me vroeg: ‘Hoeveel kost zo’n ID eigenlijk?’ Hij heeft me toen € 60 uit eigen zak geleend. Binnen vijf dagen had ik een nieuwe ID. En binnen vier dagen een baan als schoonmaker. Feitelijk wordt je dakloosheid in stand gehouden voor € 60.”

Dakloze met een baan

“Ineens was ik een dakloze met een baan. De eerste maanden sliep ik nog in het Vondelpark. Dan stapte ik rechtstreeks uit mijn slaapzak op de fiets naar mijn werk. s ’Avonds een hapje eten bij inloophuis Makom en dan weer terug naar het Vondelpark de slaapzak in. In het begin draaide ik werkweken van meer dan honderd uur. Alles om uit de schulden te komen! Ik heb € 17.000 schuld in één jaar weggewerkt zonder enige vorm van schuldsanering. Het laatste restje schuld betaal ik af met € 300 in de maand. Ik moet zuinig aan doen, maar het is haalbaar.”  

Onder de Pannen

“In de zomer kon ik terecht bij een nieuw project van De Regenboog Groep: Onder de Pannen. Amsterdammers krijgen de mogelijkheid om een kamer voor maximaal een jaar te verhuren aan mensen zoals ik. De verhuurders zijn lieve, sociale mensen. Mijn eerste onderkomen was een zelfstandige ruimte met eigen douche en toilet op de Spaarndammerdijk en daarvoor betaalde ik € 350 huur per maand. Geweldig: ik kan niet anders zeggen. Vier maanden later kon ik, binnen hetzelfde project, terecht bij een zorgzame vrouw uit de Watergraafsmeer. Aan haar betaalde ik € 250 huur. Daar heb ik een jaar gezeten. Recent heb ik zelf woonruimte gevonden door actief te flyeren bij buurtbewoners. Ik heb vijfhonderd fotokopieën gemaakt en bij alle buren in de bus gedaan. Al snel werd ik gebeld. Nu betaal ik € 500 per maand voor mijn eigen zolderkamer en dat kan ik missen!” Tekst: Evelyn de Roos
 

Wat kun jij doen?

Jouw hulp is nodig! Je kunt helpen door als vrijwilliger tijd te investeren in Amsterdammers met bijzondere verhalen. Of word donateur!

Vrijwilligerswerk in Amsterdam

Aardige Amsterdammer, de stad heeft je nodig! Meld je hier aan als vrijwilliger. 

Word donateur

Doneren, machtigen of nalaten? Klik hier of sms REGENBOOG naar 4333 (éénmalig 3,- euro)

Koop onze producten

Koop onze unieke producten in de online shop. Voor jezelf of als cadeau. Of sponsor ons, adopteer een schaap of doneer schone sokken.